पाडेगाव संशोधन केंद्राने विकसित केलेले, खोडव्यासाठी उत्तम आणि क्षारयुक्त जमिनीसाठी उपयुक्त वान
ऊस उत्पादक शेतकऱ्यांसाठी फुले ऊस १५००६ हे वाण अधिक ऊस आणि साखर उत्पादन देणारे एक नवीन आणि प्रभावी वाण म्हणून समोर आले आहे. पाडेगाव संशोधन केंद्राने विकसित केलेल्या या वाणाची प्रमुख वैशिष्ट्ये, उत्पादन क्षमता आणि लागवडीसाठीची शिफारस खालीलप्रमाणे विस्तृतपणे मांडली आहे.
वाणाची ओळख आणि विकास
फुले ऊस १५००६ हे वाण जास्त ऊस आणि जास्त साखर उत्पादन देणारे, मध्यम पक्वता गटातील आहे. महाराष्ट्रातील पाडेगाव संशोधन केंद्राने हे वाण विकसित केलेले आहे. या वाणाची उगवण क्षमता आणि उत्पादन क्षमता क्षार व चोपण जमिनीमध्ये देखील अतिशय चांगली आपल्याला पाहायला मिळाली आहे. या वाणाची पार्श्वभूमी तपासल्यास, हे वाण फुले ०२६५ आणि को ९४०१२ या दोन वाणांच्या संकरामधून बनवलेले आहे. विशेष म्हणजे, डॉ. पंजाबराव देशमुख कृषी विद्यापीठ, अकोला येथे झालेल्या ५२ व्या संयुक्त कृषी संशोधन व विकास समितीच्या बैठकीत या वाणाला सुरू, पूर्व हंगामी आणि अडसाली या तिन्ही हंगामांसाठी लागवडीची शिफारस करण्यात आलेली आहे.
फुले ऊस १५००६ ची प्रमुख वैशिष्ट्ये
हे वाण को ८६०३२ या प्रचलित वाणापेक्षा अधिक ऊस आणि साखर उत्पादन देते. ऊस सरळ जातो, जाड आणि उंच वाढणारा आहे, तसेच तो न लोळणारा आहे. त्यामुळे तोडणी यंत्राच्या साहाय्याने त्याची तोडणी करणे अतिशय सोपे होते. या वाणामध्ये खोडकीड आणि कांडी कीड यांचा प्रादुर्भाव देखील आपल्याला अतिशय कमी पाहायला मिळतो. याच्या पाचटावर बिलकुल कुस नसते, ज्यामुळे पाचट सहज काढता येते आणि ते जनावरांसाठी चाऱ्यासाठी उत्तम ठरते. सर्वात महत्त्वाचे वैशिष्ट्य म्हणजे, या वाणाला तुरा उशिरा येतो व कमी प्रमाणात येतो. त्यामुळे ज्या ठिकाणी कारखान्याकडून ऊस तुटून नेण्यास विलंब होतो (लेट तोडणी होते), त्या शेतकऱ्यांसाठी हे वाण खूप चांगला पर्याय ठरते. हे वाण पाण्याचा ताण सहन करणारे असून, काणी, पिवळे पान, लाल कूच आणि मर यांसारख्या रोगांना चांगल्या प्रकारचे प्रतिकार देखील करते.
उत्पादन क्षमता आणि निष्कर्ष
विविध चाचण्यांमधून फुले ऊस १५००६ ची सरासरी उत्पादन क्षमता उत्कृष्ट असल्याचे सिद्ध झाले आहे. सुरू हंगामात सरासरी १३५ टन ऊस आणि १८.९४ टन साखर उत्पादन मिळाले, तर पूर्व हंगामी हंगामात हे प्रमाण अनुक्रमे १४७ टन आणि २०.९८ टन इतके होते. अडसाली हंगामात या वाणाने सर्वाधिक १६३.८२ टन ऊस आणि २३.९२ टन साखर उत्पादन दिले आहे. तसेच, खोडवा पिकासाठी हे वाण उत्तम असून, खोडव्यातून सरासरी १२४.१५ टन ऊस उत्पादन मिळते. हे सर्व आकडे प्रति हेक्टर आहेत, याची नोंद शेतकऱ्यांनी घ्यावी. निष्कर्षानुसार, फुले ऊस १५००६ हे अधिक ऊस उत्पादन देणारे, विविध प्रकारच्या जमिनीत आणि विविध हंगामात लागवडीसाठी उपयुक्त असलेले, कीड-रोगांना कमी बळी पडणारे आणि शेतकऱ्यांना चांगला फायदा मिळवून देणारे वाण आहे.
